Subsidie voor onderzoek naar energiehubs

In het kader van de nieuwe subsidieregeling Energy Hubs Research (EHUB) wordt 9,6 miljoen euro beschikbaar gesteld voor onderzoeken of evaluaties met betrekking tot de oprichting of uitbreiding van een energiehub. Aanvragen kunnen gedurende een periode van zeven maanden worden ingediend.

De EHUB-regeling maakt deel uit van het Stimuleringsprogramma Energiehubs, waarvoor in totaal 166 miljoen euro is gereserveerd. Het grootste deel hiervan is bestemd voor procesondersteuning van initiatieven via de provincies, en het bedrag zal volgens het Rijksbureau voor Ondernemingen (RVO) gelijkmatig worden verdeeld over de jaren 2024–2030.

Op dit moment worden er volgens een woordvoerder van het RVO ongeveer 450 energiehub-initiatieven in overweging genomen. Naar verwachting zal deze subsidie regeling in de toekomst vaker beschikbaar worden gesteld.

Energiehubs bieden bedrijven de mogelijkheid om te blijven groeien of duurzamer te worden terwijl ze wachten op een aansluiting met een hogere capaciteit, aldus het Ministerie van Klimaat en Groene Groei in de Staatscourant bij de aankondiging van de nieuwe subsidie. De meeste energiehubs worden opgezet op bedrijventerreinen waar nieuwe bedrijven zich niet kunnen vestigen of bestaande bedrijven niet kunnen uitbreiden vanwege overbelasting van het elektriciteitsnet.

De EHUB-subsidie wordt toegekend voor een diepgaand onderzoek naar de oprichting of uitbreiding van een energiehub, of voor een verkennende beoordeling. Een dergelijke beoordeling biedt inzicht in de huidige en toekomstige vraag naar elektriciteit. Mogelijke oplossingen die uit de beoordeling naar voren komen, zijn onder meer energieopwekking of -opslag, vraagrespons, of het aangaan van een groepsvervoersovereenkomst (GTO) waarbij bedrijven vervoerscapaciteit delen.

GTO als belangrijk instrument

Vanaf 2027 zijn netbeheerders verplicht een GTO aan te bieden, wat Theo Scholte, woordvoerder van Netbeheer Nederland, omschrijft als een belangrijk instrument voor het opzetten van energiehubs. Op dit moment hanteren netbeheerders een aanpak waarbij „stap voor stap ervaring wordt opgedaan en opgeschaald“, aldus Scholte.

Volgens hem kunnen energiehubs op korte termijn geen oplossing bieden voor netwerkcongestie, maar vormen ze „een belangrijke bouwsteen voor de Nederlandse energie-infrastructuur op weg naar 2050”.

Tests en scans

Voor een onderzoek naar de ontwikkeling van een energiehub kunnen bedrijven een subsidie ontvangen van maximaal 42.000 euro, waarmee tot 70 procent van de onderzoekskosten kan worden gedekt. Voor een onderzoek naar uitbreiding is de subsidie gemaximeerd op 32.000 euro en dekt deze tot 40 procent van de kosten.

De subsidie die een bedrijf ontvangt voor een energieaudit hangt af van het aantal deelnemende bedrijven. Indicatieve bedragen variëren van 5.000 euro per audit bij vijf of minder deelnemende bedrijven tot 8.500 euro bij zes of meer bedrijven. Volgens energiedeskundige Marien Boonman is dit over het algemeen voldoende en is het vrij eenvoudig om een energieaudit uit te voeren.

Boonman zegt: „Hubstudies bieden deelnemers vaak waardevolle inzichten. Zelfs als er uiteindelijk geen energiehub wordt opgericht, leren de betrokken partijen tijdens dit proces over verschillende alternatieve oplossingen.”